به ره ى يه كگرتوى كورد له روژهه لاتى كوردستان له ديمانه يه ك له گه ل دكتور ئازاد موراديان

 ولامى دكتور ئازاد موراديان به پرسيارى كاك سامان ريشه ساحيب له ئاسوى روژهه لات سه باره ت به به  ره ى يه كگرتوى كورد له روژهه لاتى كوردستان 

azad_moradian_interview.png

 نوامبرى ١٦ى ٢٠١٤
 بە خوێندنەوەیەکی ورد لە سەر رووداوەکان و ئەو ئەگەرانەی کە لە داهاتوودا دێنە گۆڕێ، پێتان وانییە حیزبە سیاسیەکانی رۆژهەڵات دەبێَت هاوکاری و هاو ئاهەنگی چڕوپڕتریان هەبێت و ئایا کاتی ئەوە نەهاتوو لایەنەکانی رۆژهەڵات سەر لە نوێ لە سەر پێکهێنانی بەرەیەکی فراوانی کوردستانی رێک بکەون و کاری بۆ بکەن؟
دكتور ئازاد: پيشه كى ده بى بليم كه من پيم وايه ، هه رئيستا كه ئيوه ئه م ديرانه ده خويننه وه ، له م بارو دوخه ي دا كه تى په رى ده كه ين، ئه ركى سه ره كى و تايبه تى و هه ره گرنگى ريبه رانى كورد له روژهه لاتى كوردستاندا، ده بى هه ول و چالاكى بي وه چان بو پيك هينانى به ره يه كى به ربلاو له هه مو ريكخراوه سياسيه كانى روژهه لاتى كوردستان بىت . من ته نانه ت ده بى بليم  كه به بى پيك هاتنى به ره ى يه كگرتوى كورد هه مو ئه و پيمان و قه رارنه ى كه حيزبه كورديه كان به خه لكيان داوه نه ئيستا وه نه له داهاتودا وه دى نايه ت.

ريكخستنى مالى كورد له روژهه لاتى كوردستان ده بى به رنامه ى سه ره كى ريكخراوه كانى روژهه لات بيت. بلام زور به داخه وه ده بى بليم كه هيچ كام له ريبه رانى حيزبه سياسيه كانى روژهه لات له و ئاستيدا نين ، يان له و توانا دا نين كه بتوانن وه ك به رپرسيك ، به رپرسايه تى بگره ته ئه ستو و پلاتفورم و برنامه يه كى ئه تو پيشكه شى ريبه رانى ديكه ى ئه حزاب بكات كه هه مو له بازنه ى ئه و پلاتفورمه دا خه ر ببنه وه. جيگاى داخه كه هيچ كام له ريبه رانى كوردى روژهه لات خوى له و راده يدا نابينت كه پلاتفورميكى وا به ربلاو پيشنيار بكات كه هه مه لاينه بيت و هه موى ئه ندامانى سه ركردايه تى ئه و ريكخراوانه و هه مو به رنامه و ده ستورى ريكخراوه كان له خو بگريت و به داخه وه نه ريگا به كسايه تى ده ره وه ددن كه پي خاته نيو موزوعه كه وه وه نه له خويشياندا ئه و توانا شك ده بن.

بارو دوخى هه ريمه ى روژهه لاتى نيوه راست كه كورد تيدا ده ژى له گورانكاريكى به رفه روان ديه و به ريگايه كى نادياردا ده روا، به هارى كوردى له گه شه سه ندن دايه و خالى سه ره كى ئه م گورانكاريه ناسنامه ى نه ته وه ى گه لى كورده، به لام به داخه وه ريبه ران و به رپرسانى سياسى كورد له گه ل عه قليه ت و مه نتيقى ئه م گورانكاريانه دا ناچنه پيشه وه. به شيكى زور له و كاره ساتانه ى كه له چ ن مانگى رابوردو به سه ر گه لى كوردا هاتووه ده ستكه وتى ناله بارى نه زانين و خو به زه ل زانينى به شيكى به رچاو له ريبه رانى كورده. له راستيدا عه قلانيه تى به شيكى به رچاو له ريبه رانى كورد له گه ل بارودوخى ئه وروى كورددا ناگونجيت. به رجه وندى تاكه كه سى، تاقمه يي و گرووپى و حيزبى به سه ر به رجه وندى گه له كمان دا داسه پينراوه. جا ليره دا جى داخه كه ده بى بليم تا وه لاتانى فره هيز يان كاره ساتى جينو سايد و به كو مه ل كوژى نه يته ئاراوه، ريبه رانى كورد له سه رميزى موزاكيره دانانيشن. 

له بيرمان نه چيته وه كه شه رى سالانى ١٩٩٦ ى نيوان پارتى و يه كيه تى به بى نيو جئى كردنى ولاته يه كگرتنه كانى ئه مريكا و خاتو ئالبرايت  وه زيرى ده ره وى ئه و كاتى ئه مريكا، خاتيمه ى پى نه ده هات. له سالى ٢٠٠٣ يش دا ولاتانى ئه مريكا و بريتانيا له دابه ش كردنى ده سه لات يارمه تى كوردى باشوريان داو و هه رئيستاش تا كاره ساتى كوبانى وكومه لكوژى كورد نه هاته ئاراوه، ريكخراوه سياسيه كانى روژئاوا قايل به دانيشتن بو دابه ش كردنى ده سه لات نه بون.

ئه مه ش له به رده م كوردى روژهه لات دايه. بزوتنه وه ى داعش په ره ده ستينيت و بال ده خاته نيو ئيران. له ميژه برادارانى شيعه ، ريگايان به برا سوننه كانيان گرتووه، هيزى سياسى و نيزامى و ئابورى له ده ست شيعه دايه و گه ماروى سياسى و نيزامى و ئه منى به ده ورى هه ريمه سوننه كان له ئيراند ميژويكى ٣٠ ساله ى هه يه. شه رى نيوان سوننه و شيعه به سه رپه رستى بيرو راى داعش له هه ردو لايه نه وه دور له باور نيه. ئيمه ى كورد نابى خومان تيكه لى ئه م شه ره كه ين، ئه مه ش به يه كگرتويي حيزبه سياسي و مه دنيه كان پيك ديت. 

كومارى ئيسلامى پتر له ٣٠ ساله كه توانيويه تى حيزبه سياسيه كان له خه لكى خويان دوور كاته وه. ئه حزابى سياسى كورد ناتوانن تا كاتيك كوده نگيان نه بيت و به رنامه و پروگراميكى كارآمه يان نه بيت بگرينه وه نيو خه لكى كوردستان.

كومارى ئيسلامى پتر له ٢١ ساله كه ريبه رانى كوردى روژهه لات و به رپرسانى ئه و ريكخراوانه ي له خه لكى خويان دور كردوه ته وه، يان ته بعيد و بو هه ندرانيان ناردوون. ريبه رانى كورديش بو به رجه وه ندى ده ست كه وته كانى باشور چاوه روانن،  روويكيان له روژ هه لاته و رويكيان له باشور. له واقيع دا كومارى ئيسلامى به كايه كردن به كارتى شورشى باشور، گه وره ترين هيز و باشترين و تواناترين روله كانى گه لى كوردى روژهه لاتى له كمپه كاندا قول به ست كردووه. ئه م كاره ده بيت به هاو كويى و هاو دهنگى هه مو ريكخراوه كانى روژهه لات خاتيمه بدريت.

كومارى ئيسلامى به راسپاردنى جارو بار له م ريكخراوه،  يان ئه و ريكخراوى سياسى بو موزاكيره، توانيويه تى وه ك به لگه يكى باش دژ به بزوتنه وى كوردى روژ هه لات كه لكى لى وه رگريت. به باورى من ته نيا به ره ى يه كگرتوى كورد ده توانى به ر له پيلانى موزاكيره له گه ل ئه م لايه ن و ئه و لايه ندا بگريت. ريكخراوه كورديه كان ده بى ئاگادار بن كه هيچ لايه نيكى كوردى ناتوانيت به بى كوده نگى ريكخراوه كانى كه له موزاكيرات له گه ل كومارى ئيسلاميدا سه ركه ويت و له نيهايه ت دا له هه ردو لا ده بيت.

زور به داخه وه كه پاش تيپه ربونى ٣٥ سال له ژيانى كومارى ئيسلامى تا ئيستا ئالترناتيويكى ديموكراتيك نه هاتوه ته ئاراوه.كورد به ته نيا خوى نه ى توانيوه وه  وه ناش توانيت ئالترناتيوى پاش كومارى ئيسلامى بيت و له نه بونى ئالترناتيوى سه راسه ريش دا ته مه نى رژيمى ديكتاتورى كومارى ئيسلامى هه ربه رده وام ده بيت. ديسان پيداويستى به ره ى يه كگرتوى كورد بو پيوندى له گه ل ئوپوزسيونى دمكرات و ئازديخوازى نه ته وه كانى ديكه ى ئيرانى دا، يان ته نانه ت بو كارى سياسى نيو خو وه ك به رنامه ى سه ره كى كورد ديته كاياوه.

ئه زمونى باشور سه لماندويه تى كه سه ربه خوى و خه بات بو ئازادى و سه ربه ستى گه له كه مان نيازى به كارى ديپلوماسى و ئيشى لابى كردن له ده ره وى كوردستاندا هه يه. شان به شانى خه باتى نيو خو، پاراستنى هيزى به رگرى نيزامى و پيشمه رگه، پيداويستى كادر و پسپورى ئاگادار به سياست و ياساى نيو نه ته وى و چالاك له پيوندى كومه لايه تى له ده ره ى وه لات كاريكى گرنگه. به داخه وه روژهه لاتى كوردستان له م بواره دا زور كزو و لاوازه و پيم وايه هيچ كام له حيزبه كان تواناى كار و ئيشى كارامه يان له م بواره دا نيه. به ره ى يه كگرتوى كورد ده توانيت ئه ندامه كانى ريكخراوه كورديه كان بو يه ك ئامانجى سه ره كى كو كاته وه و له كارى موازى و بى ئاكام دا بيان پاريزيت.

هه ر كومه لگايه ك له كاتى به ربه ره كانى له گه ل تيك هه لچونه كومه لايه تيه كاندا به لانى كه م له ٧ فاز يان بوار تى ده په ريت كه هه ر كام له م بوارانه تايبه ت مه ندى خوى هه يه. ئه مه ده توانيت چالاكيه كى سيفيل يان مه دنى بيت يان ده توانيت بزوتنه و يان شور شيك بيت. زانيارى دروست له سه ر ئاستى سايكو لوژى و كومه لايه تى خه لك بو ريكخراوه سياسى و به رپرسانى ئه وبزوتنه وه زور گرنگه. به باورى من به بى زانستى له سه ر ئه م بوارانه ئينتزارى هه لسان و بزوتنه وه يك له خه لك دور له مه نتيق و عه قلانيتى سياسيه. هه ربزوتنه وه يك سه ره تا له فازي ته هيج يان ئيحساسيه و ه ده ست پي ده كات، خه لك له يكترين هيز و توانا ده گرن و چاو له كوده نگى و ره فتارى به كو مه ل ده كه ن و ئه گه ر كوسپ و چه له مه يه ك نه يه ته گورى به رو ئامانجه كه ي ده چيته پيشه وه، ليره دايه كه ريبه رانى سياسى ده بى هيدايه تى خه لك بگرنه ئه ستو، ئه گه ر له م فازيه دا ريبه ر و يان ريكخراوه يه ك له گوري دا نه بيت، كو مه لگا له ئينتزار دا ده مينيته وه، يان ئه گه ر سه ركوت بكريت و جوابيكى ئه و تو له لايه ن هيزى به رگرى نه دريته وه ده چيته فازى شوك و ناباورى و پاشان له فازى ترس و نائه منى دا ده مينى ته وه. 

سه ركوت كردنى بزوتنه و يان سه رهه لدانيكى كومه لايه تى بوخوى چ له بارى جسته ئى وه ك قول بست كردن، زيندان و ئه شكه نجه و ئيعدامى ئه ندامان له ماوه يه كى كورت دا ده توانيت بو ماوه يه كى دريژ خايه ن له سه ركوت كردنى سايكولوژيدا بمينيته وه و به چه شنيك نائوميدى و بى باورى به يه ك و به كومه لگاو و به حيزبه سياسيه كان و به داهاتو  تا مودايه كى زور بمينى ته وه. هوى ئه م باسه م ئه ويه كه گه لى كورد له روژ هه لاتدا وه هه روه ها حيزبه كورديه كانى روژهه لاتيش به م ريگا دا تى په ر بوون. ئيستا له فازى ئه لتيام يان چاك بونه وه ى روحى و سايكولوژى دان، نه سلى نوى كوردى روژ هه لات پى گه يشتو هيچ كام له م فازانه ى تى په ر نه كردووه، هيز و تواناى گورانكارى و خه باتى هه يه، تينوى شورش بو رزگارى وه لاته. به لام  وه ك موشكليكى گرنگ ريبه رانى ئيمه نه سلى تازه پى گه يشتوى پر ئوميد و هيوا نين، ريبه رانى ئيمه ماندو و ده ست به ئه ژنو ويستاوه ن تا موعجزيه يك له لايه كه وه بيت و ئه وان رو له ولات كه نه وه. له راستيدا ئه وان ئه و گه نجانى بون كه شورشيان ده ست پي كرد و ئيستاش ده بيت ريگا به نسلى نوى بدن كه ئه وان شورشي روژهه لات له خموكى سياسى دا رزگار بكن. به باورى من ريبه رانى ئه يسته ى ئه حزابى روژ هه لاتى به پيك هينانى به ريه كى يه كگرتوى ئه حزابى سياسى ، روژهه لاتى كوردستان ده گه ينه ئه و ئاسته ى كه له قه واره و شايسته گى ئه و بزوتنه وه و خه لكى خوراگرى روژهه لاتى كوردستاندايه.      

Listen live to voice of Kurdish-American Radio for Democracy, Peace and
Freedom

free stats

Posted on November 16, 2014, in كوردي, وه تو ويژي, ويد يو, سياست \كوردى. Bookmark the permalink. Leave a comment.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: