تقسيم قدرت سياسى در ” ميدان تكسيم ” تركيه

 

                 تقسيم قدرت سياسى در ” ميدان تكسيم ” تركيه

Azadmoradian.jpg

آزاد مراديان

٩ ژوين ٢٠١٣ لوس آنجلس

تظاهرات و نا آراميهاى دو هفته اخير تركيه كه در پى اعتراض گروهى كوچك از فعالين مدنى در پارك گزى استانبول آغاز شد، در پى عكس العمل هاى نامتعارف پليس ضد شورش و لباس شخصيهاى در استخدام دولت و سپس مواضع نسنجيده مسئولين دولتى و از جمله آقاى اردوغان به يك بحران پيش بينى نشده تبديل شده است.
تركيه به رهبرى حزب عدالت و توسعه و آقاى رجب طيب اردوغان در ده سال گذشته توانسته است به پيشرفتهاى قابل توجه اقتصادي، سياسى و فرهنگي دست پيدا كند.

در زمانيكه بحران اقتصادى بيشتر كشورهاى جهان و از جمله قدرتهاى بزرگ اقتصادى؛ امريكا، اروپا و اسيا را در بر گرفته است. تركيه توانسته است با رشد چند درصدى در اقتصاد خود در چند سال گذشته توانمندى و اعتبار سياست اقتصادى خود را به اثبات برساند و به نامزد قابل اعتمادى براى حضور دررهبرى اتحاديه مالى اروپا تبديل شود

Turkey_Demo_060913

از نظر سياسى ادامه حضور تركيه در پيمان اتلانتيك شمالى ناتو و حفظ استقلال نظر خود در همكارى مشترك با ديگر اعضا در بحرانهاى منطقه اى و از جمله در بحران عراق از آغاز تا كنون ، حضور ديپلماسى فعال تركيه در سطح منطقه اى و تبديل شدن اين كشور به يكى از بازيگران اصلى اين منطقه ، حضور فعال در ايجاد و حل بحران هاى منطقه اى موجب آن گرديده كه تركيه، حزب عدالت و توسعه و رهبرى آقاى اردوغان بعنوان يك الگوى مناسب براى منطقه خاورميانه، شمال افريقا و حتى آسياى ميانه در نظر گرفته شود

ادامه حضور ديپلماسى قدرتمند تركيه در بحرانهاى منطقه اى، شناخت آنان از تضادهاى موجود در ميان قدرتهاى منطقه از جمله ايران، اسرائيل و عربستان،  تركيه را به يك ميانجيگر باتجربه و معامله گر بين المللى ارتقا داده است . در همين حال نگرانى و هراس قدرتهاى منطقه از ظهور يك امپرطورى سياسى و قتصادى جديد كه بر خرابه هاى امپرطورى عثمانى قد علم كرده است، مذهب و آئين مشتركى را تبليغ ميكند و در مقابل قدرتهاى منطقه ايستادگى نشان مي دهد ، خود به گونه اى آئينه اى تمام عيار از تركيه ايست كه از بدو روى كار آمدن تركهاى جوان آرزوى بازسازى عظمت از دست رفته  را در سر پرورانده اند
شايد دور از ذهن نباشد كه پيشرفتهاى حاصل در طى يكصد سال اخير در درون مايه اين انديشه،  سكيولاريسم \ناسيوناليستم ترك، اقتصاد بازار آزاد، و موقعييت ژئو پليتيك خاص تركيه باشد. با اين حال بايد اذعان نمود كه تركيه نتوانسته است همراه و هماهنگ با تحولات جهانى  در دو دهه اخير متحول شود و اين به خوبى مي تواند گمانه زنيهاى منفى براى آينده تركيه را رقم زند
يكى از تناقضات اصلى درحيطه سياست هاى داخلى تركيه با تحولات جهانى اينست كه تركيه هيچگاه مدافع و مامن مناسبى براى دگر انديشى و دگر انديشان نبوده است. هيچگاه باورمندان به تكثر گرائى فكرى، اقليتهاى اتنيكى و مذهبى مجالى براي ابراز وجود خود پيدا نكرده اند
از همان ابتداى روى كار آمدن دولت تركيه نوين ، بي احترامى به حقوق شهروندان تركيه آغاز شده است، سنتى كه تاكنون هم ادامه دارد. قتل و عام بيش از يك ميليون ارامنه تركيه، قتل عام هزاران كرد در منطقه درسيم ،مناطق شرق و جنوب شرقى تركيه، بيرون راندن و كوچاندن اجبارى آنان از سرزمينهاى آبا و اجداديشان و ايجاد محدوديتهاى متعدد در مناطقى كه در آن سكنى گزيده بوده ند ، بخشى از اين تفاوتها و ناهماهنگيهاست
حداقل در سى و چند سال اخير سياست قتل و عام كردها، جينوسايد زبانى و فرهنگى آنان بدون وقفه ادامه داشته است و اين تنها بخشي از ناهمگونى است كه دولت تركيه سكيولار در عمل نشان داده است.
حزب عدالت و توسعه آقاى اردوغان كه خود ميراث خوار حزب رفاه، فضيلت و سعادت آقاى نجم الدين اربكان است، از سال ٢٠٠١ تلاش كرده است كه گام به گام و با استفاده از تضادهاى فرهنگى، اجتماعى موجود در جامعه به كسب راى اكثريت مردم پرداخته و به عنوان  نمايند گان سرمايه دارى ملى و مذهبى تركيه قدرت سياسى و اجتماعى را در دست بگيرند و از اين طريق راه را بر هر گونه اعتراض مخالفان و بخصوص نيروهاى ناسيوناليست ترك و ارتش ببندند

عليرغم اين فعل و انفعالات در هرم قدرت سركوب كردها كه بيش از ٢٥ درصد جمعيت تركيه را در خود گرفته است در سال هاى اخير ادامه داشته و حزب عدالت و آقاى اردوغان نيز عليرغم اصلاحات انجام داده براى بهبود روابط با جمعيت ٢٠ مليونى كرد تركيه ، همواره به بهانه عمليات تروريستى، خرابكارانه و تجزيه طلبانه به قتل و شكنجه و آزار آزاديخواهان كرد ادامه داده اند.  نگاهى گذرا به هزينه جنگ ٣٠ ساله با مبارزان كرد تركيه كه رقمى بين ٣٥٠ تا ٣٩٥ ميليارد دلار را شامل مي شود يعنى بيش از ١٢ ميليارد دلار در هر سال كه همگى صرف قتل و عام و سركوب كردها شده است و همزمان هم عقب نگه داشتن مناطق شرق و جنوب شرقى تركيه خود نشان از عدم وجود عدالت و حتى دورنگرى سياسى و اقتصادى در كشور تركيه را دارد. نكته قابل تامل اينكه در همه اين سالها درد و رنج مردم كرد در زير سركوب و اختناق شديد امنيتى  دولت تركيه هيچگاه در جائى منعكس نگرديد است، و در خود تركيه نيز موجب ايجاد حركتى در ميان جمعيت غير كرد تركيه نشده است.

در تركيه چه اتفاقى افتاده است؟

آيا سركوب دگر انديشان و معترضين امرى تازه است، قطعا پاسخ به اين سوال منفى است. نگاهى به وضعيت سازمانها و جريانهاى دگر انديش چپ، اتحاديه هاى كارگرى، فعالين زن، جنبش هاى ضد جنگ و صلح طلبانه در كنار سركوب كردها همواره بوده است و دليل اصلى آن در ساختار سياسى و سكيولاريسم نوع تركيه اى آن نهفته است.
اعتراضات ميدان تكسيم تركيه پيام تكثر گرائى فكرى جوانان ترك است، آنانى كه در طى ١٠ سال اخير بتدريچ ، ترويج و تبليغ ايده هاى واپس گرايانه حزب عدالت و توسعه را تجربه كرده اند و تحولات منطقه ، تجربه انقلاب اسلامى ايران، و رشد بنياد گرائى اسلامى بعد از  بهار عربى را به وضوح ديده اند. با اينحال نبايد از نظر دور داشت كه عليرغم همه تلاشي كه حزب توسعه و عدالت آقاى اردوغان براى ايجاد اصلاحات و فضاى باز سياسى كرده است، هنوز نتوانسته است قدمى از پرنسيبهاى اوليه دولت به اصطلاح سكيولار تركيه فراتر رود، سيستمى كه انحصار طلب است، تماميت خواه، سلطه جو و مولد كيش شخصيتهائى است كه برترى آنان را بر ساير شهروندان خود به زور به كرسى مي نشاند

ميدان تكسيم تركيه نقش اصلى خود را آغاز كرده است، تصوير غلطى كه دمكراسى تركيه به كشورهاى منطقه داده بود را دگر گون خواهد كرد. الگوى پيشنهادي دمكراسى و اسلام سياسى حزب عدالت زير سوال رفته است. چهره آقاى اردوغان كه مي رفت به يك شخصيت دور انديش و محكم در ذهن و خيال مردم تركيه جايگزين كمال اتاتورك گردد در هاله اى از ابهام فرو رفته است. سركوب اعتراضات مردمي نه موجب خاموش شدن آن و نه موجب حل آن خواهد شد. تضاد هاى طبقاتى ، فرهنگى و اجتماعى خود را نشان خواهند داد و اين موضوع مي تواند تركيه را  به سوى چند دستگى سوق دهد.
اعتراضات مكرر سازمانهاى حقوق بشرى  در خصوص  پايمال كردن حقوق شهروندان، آزار و شكنجه زندانيان، تجاوز و قتل مخالفان كه هيچگاه در سايه حمايتهاى قدرتهاى بزرگ  به جائى نرسيده است اكنون بصورت مستند و در جلو ديدگان جهانيان تكرار مي شود.
درخواست هاى مكرر اتحاديه اروپا مبنى بر عدم تطابق سيستم سياسى و قضائى تركيه با استانداردهاى مورد قبول اتحاديه اروپا و رد آن توسط آقاى داوود اغلو وزير خارجه تركيه در جلسات شوراى حقوق بشر اتحاديه اروپا اكنون پاسخ روشنى يافته است. تركيه هنوز تا رسيدن به اتحاديه اروپا فرسخها راه دارد.

بسيارى از آگاهان مسايل منطقه معتقدند كه هدف نهايي حركتى كه در تركيه آغاز شده است نه دولت اردوغان و حزب عدالت و توسعه بلكه در نهايت سيستم سكيولار انحصار طلب و سلطه جوى كماليسم ترك است كه مى رود با تحولات موجود در منطقه خود را هماهنگ سازد
آقاى اردوغان با هر سياستى كه در پيش گيرد اين بحران را با پيروزى پشت سر نخواهد گذاشت. او و حزب عدالت و توسعة مجبور به عقب نشيني هاى متعددى در داخل كشور و حتى دادن امتيازاتى در سطح بين الملل خواهند شد. حل مسئله سوريه عليرغم ميل  باطنى آنها مي تواند يكى از آن امتيازات باشد.
نه كماليسمى كه در زير چتر سكيولاريسم به سركوب آزاديهاى مردم پرداخته است، نه كودتا گرانى كه در يك دهه گذشته در حسرت به زير كشيدن حزب عدالت و توسعه  لحظه شمارى كرده اند و نه آقاى اردوغان و سياست هاى انحصار گرانه حزبى وى كه درقدمهاى حلزون وار براى اصلاحات اساسى در قانون اساسى هيچگاه او را به اتحاديه اروپا نخواهد رساند ديگر جوابگوى جامعه نوين تركيه و انتظارات نظم نوين جهانى از آن نيستند
ميدان تكسيم تركيه بايد نويد يك تركيه نوين  كه تبلور جامعه چند مليتى و چند فرهنگى تركيه باشد را بدهد.  تغيير در قانون اساسى تركيه، ايجاد يك سيستم فدراليسم ، و نظامى سكيولار بر اساس احترم به عقايد و باورهاى مردم و جدائى دين از سياست ، بايد از درون اين جنبش خود جوش مردمى سر بر آورد

About Azad Moradian

Coming Soon

Posted on June 9, 2013, in فارسي, مقالات, مصاحبه, سياست\ فارسى. Bookmark the permalink. Leave a comment.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: